Epimedac (epirubicyna) – roztwór do wstrzykiwań

Co to jest Epimedac?

Jest to antybiotyk przeciwnowotworowy stosowany w chemioterapii nowotworów.

Co zawiera i jak działa Epimedac?

Substancją czynną preparatu jest epirubicyna, antybiotyk z grupy antracyklin o działaniu cytotoksycznym (toksycznym dla komórek). Działanie epirubicyny polega na tworzeniu trwałych kompleksów z cząsteczkami kwasu nukleinowego DNA co prowadzi do fragmentacji kwasu nukleinowego, uniemożliwia jego replikację oraz syntezę RNA i białek a w konsekwencji doprowadza do śmierci komórki. Działanie dotyczy szczególnie komórek szybko dzielących się, w tym komórek nowotworowych. Dodatkowy mechanizm działania epirubicyny może być związany z produkcją wolnych rodników uszkadzających struktury wewnątrzkomórkowe. Epirubicyna jest stosowana w chemioterapii nowotworów; wykazuje podobną jak doksorubicyna aktywność przeciwnowotworową i mniejszą toksyczność.

Kiedy nie stosować tego preparatu?

Niestety, nawet jeżeli istnieją wskazania do stosowania preparatu, nie zawsze można go stosować. Nie możesz stosować preparatu jeżeli jesteś uczulony (wykazujesz nadwrażliwość) na którykolwiek składnik preparatu lub na inne preparaty o podobnej budowie chemicznej (inne antracykliny, antracenodiony). Należy unikać stosowania preparatu w ciąży. Stosowanie preparatu jest przeciwwskazane w okresie karmienia piersią. Dożylne podanie preparatu jest przeciwwskazane jeżeli rozpoznano u Ciebie: · nasilone zahamowanie czynności szpiku kostnego · ciężkie zaburzenia czynności wątroby · zaburzenia czynności serca (ciężką niewydolność serca, niedawno przebyty lub aktualny zawał serca, ostre choroby zapalne serca, ciężkie zaburzenia rytmu serca) · uogólnione zakażenia a także, · jeżeli otrzymałeś uprzednio maksymalną dawkę skumulowaną epirubicyny i/lub innych antracyklin (np. doksorubicyna, daunorubicyna) lub antracenodionów. Dopęcherzowe podanie preparatu jest przeciwwskazane jeżeli rozpoznano u Ciebie: · zakażenia dróg moczowych · nowotwór inwazyjny penetrujący ścianę pęcherza moczowego · zapalenie pęcherza moczowego · zaleganie znacznej objętości moczu w pęcherzu moczowym · skurczenie pęcherza moczowego · lub jeżeli istnieją problemy z wprowadzeniem cewnika.

Kiedy zachować szczególną ostrożność stosując Epimedac?

Niektóre choroby i inne okoliczności mogą stanowić przeciwwskazanie do stosowania lub wskazanie do zmiany dawkowania preparatu. W pewnych sytuacjach może okazać się konieczne przeprowadzenie określonych badań kontrolnych. Leczenie może być prowadzane wyłącznie pod nadzorem lekarza onkologa, posiadającego doświadczenie w stosowaniu chemioterapii przeciwnowotworowej. Zaleca się leczenie w szpitalu, przynajmniej w początkowym okresie, ponieważ konieczna jest ścisła obserwacja i kontrolne badania laboratoryjne. Przed rozpoczęciem leczenia lekarz zaleci przeprowadzenie testów czynnościowych serca i wątroby oraz badania hematologiczne. Leczenie może być rozpoczęte dopiero po ustąpieniu ostrych objawów działania toksycznego wcześniej zastosowanego leczenia cytotoksycznego takich jak: zapalenie jamy ustnej, małopłytkowość, neutropenia (zmniejszenie liczby granulocytów obojętnochłonnych [neutrofilów] w morfologii krwi) i uogólnione zakażenia. Jeżeli w trakcie podawania (wlew dożylny) leku nastąpi wynaczynienie, objawiające się bólem i uczuciem palenia w miejscu podania, personel medyczny natychmiastowo zakończy wlew i usunie z tanki wynaczyniony roztwór leku. Po podaniu leku należy zwrócić uwagę czy nie nastąpiło wynaczynienie wokół żyły, które może spowodować miejscową martwicę i zakrzepowe zapalenie żyły. Powtarzające się wstrzyknięcia mogą doprowadzić do stwardnienia ścian żyły. Podczas leczenia lekarz zaleci regularne badania hematologiczne ponieważ istnieje ryzyko wystąpienia zahamowania czynności szpiku kostnego. Istniej duże ryzyko leukopenii i neutropenii (odpowiednio, zmniejszenie liczby krwinek białych [leukocytów] i granulocytów obojętnochłonnych [neutrofilów] w morfologii krwi) oraz mniejsze ryzyko małopłytkowości (zmniejszenie liczby płytek krwi) i niedokrwistości. Zwykle wartości wyników badań morfologii krwi osiągają minimum (nadir) po 10–14 dniach od podania leku i powracają do wartości prawidłowych w ciągu 3 tygodni od podania leku. Wyniki badań hematologicznych niekiedy mogą wymagać opóźnienia rozpoczęcia (lub kontynuowania) leczenia preparatem i mogą być wskazaniem do zmniejszenia dawki lub do zaprzestania stosowania preparatu. Ciężkie zahamowanie czynności szpiku kostnego może prowadzić do krwotoku, zakażeń, sepsy, wstrząsu septycznego, niedotlenienia tkanek i zgonu. Leczenie epirubicyną można rozpocząć dopiero po wyleczeniu ciężkiego zapalenia błon śluzowych, w tym błony śluzowej jamy ustnej. Stosowanie preparatu związane jest z ryzykiem wystąpienia zależnego od dawki skumulowanej działania kardiotoksycznego. W przypadku przekroczenia dawki skumulowanej 900–1000 mg/m2 powierzchni ciała należy zachować szczególną ostrożność ponieważ zwiększa się ryzyko działań niepożądanych na mięsień sercowy. Objawy zaburzeń czynności serca mogą wystąpić na początku leczenia (działania wczesne) a także po wielu miesiącach lub nawet latach od zakończenia stosowania preparatu (działania późne). Wczesne działania kardiotoksyczne (zmiany w zapisie EKG, tachyarytmie, częstoskurcz komorowy, zmniejszenie czynności serca, blok przedsionkowo-komorowy) rzadko mają znaczenie kliniczne. Wśród późnych działań kardiotoksycznych najbardziej niebezpieczna jest zagrażająca życiu zastoinowa niewydolność serca (objawy obejmują: duszność, obrzęk płuc, obrzęki nóg, powiększenie serca i wątroby, skąpomocz, wodobrzusze, wysięk opłucnowy, rytm cwałowy). Ryzyko kardiotoksyczności jest większe u osób poddawanych napromienianiu śródpiersia, przyjmujących inne antybiotyki antracyklinowe i/lub antracenodiony, u osób z chorobą serca w wywiadzie oraz u osób stosujących równolegle inne leki upośledzające czynność skurczową serca. Przed rozpoczęciem leczenia, w jego trakcie i po zakończeniu leczenia lekarz zaleci regularne wykonywanie EKG (lub echokardiografii czy scyntygrafii) w celu monitorowania czynności serca. Niektóre ze zmian w zapisie EKG lub w wynikach echokardiografii mogą wymagać zaprzestania stosowania epirubicyny. Stosowanie chemioterapii wiąże się z ryzykiem wystąpienia zespołu rozpadu guza obejmującego zwiększone stężenie kwasu moczowego we krwi (hiperurykemia), zwiększone stężenie fosforanów we krwi (hiperfosfatemia), nieprawidłowe stężenie wapnia we krwi, krwiomocz, wydalanie kryształów w moczu (krystaluria), niewydolność nerek. Lekarz zaleci monitorowanie stężenia kwasu moczowego we krwi oraz ewentualne leczenie profilaktyczne (allopurynol). Należy spożywać odpowiednie ilości płynów, co najmniej 3 litry/m2 powierzchni ciała na dobę. Zaburzenia czynności wątroby lub nerek mogą nasilać ogólne toksyczne działanie leku. Lekarz zaleci monitorowanie czynności wątroby i nerek przed i w okresie leczenia preparatem (aktywność enzymów AST, ALT, fosfatazy zasadowej, stężenie bilirubiny, stężenie kreatyniny we krwi). W razie potrzeby lekarz zaleci zmniejszenie dawek preparatu. Preparat może powodować czerwone zabarwienie moczu przez 1–2 dni po podaniu. Nie wymaga to specjalnego postępowania. Nie zaleca się równoległego stosowania szczepionek zawierających żywe drobnoustroje z powodu ryzyka wystąpienia uogólnionej choroby poszczepiennej, która może spowodować zgon. Ryzyko to jest większe u osób, u których układ odpornościowy jest już osłabiony przez chorobę zasadniczą. W miarę możliwości należy stosować szczepionki inaktywowane. Leczenie epirubicyną może spowodować nieodwracalną bezpłodność. Dlatego mężczyźni, którzy w przyszłości zamierzają zostać ojcami powinni skonsultować się z lekarzem w sprawach dotyczących możliwości zebrania i przechowywania nasienia pobranego przed rozpoczęciem leczenia. Osoby leczone preparatem (zarówno mężczyźni jak i kobiety) powinny bezwzględnie skonsultować się z lekarzem w sprawie stosowania skutecznej antykoncepcji aby zapobiec ciąży w okresie leczenia i co najmniej przez 6 miesięcy po jego zakończeniu. Czy ten preparat ma wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów? Preparat może powodować nudności i wymioty, które mogą upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługi urządzeń/maszyn. Należy zachować ostrożność.

Czy można stosować Epimedac w okresie ciąży i karmienia piersią?

W okresie ciąży nie stosuj żadnego leku bez konsultacji z lekarzem! Bardzo ważne jest, aby przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku w okresie ciąży lub karmienia piersią skonsultować się z lekarzem i wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość potencjalne zagrożenia i korzyści związane ze stosowaniem danego leku. Jeżeli jesteś w ciąży lub planujesz ciążę poinformuj o tym lekarza przepisującego receptę na ten lek. Zobacz też ostrzeżenia zawarte w akapicie „Kiedy zachować szczególną ostrożność stosując preparat?. Preparat nie powinien być stosowany w ciąży. W każdym przypadku indywidualnie lekarz rozważy oczekiwane korzyści w odniesieniu do potencjalnego zagrożenia dla płodu. Preparat jest przeciwwskazany w okresie karmienia piersią.

Czy mogę stosować równolegle inne preparaty?

Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych ostatnio lekach, również o tych, które są wydawane bez recepty. Równoległe i wcześniejsze stosowanie leków wpływających na czynność szpiku kostnego (cytostatyki, chloramfenikol, sulfonamidy, difenylohydantoina, pochodne amidopirydyny, leki przeciwretrowirusowe) może nasilać działania niepożądane preparatu, szczególnie te dotyczące szpiku kostnego/układu krwiotwórczego i układu pokarmowego. Cymetydyna i dekswerapamil mogą nasilać toksyczne działania preparatu (szczególnie dotyczące zahamowania czynności szpiku kostnego). Deksrazoksan w dużych dawkach może zmniejszać skuteczność działania preparatu. Paklitaksel (i inne taksoidy) przyjęty przed epirubicyną może powodować zwiększenie jej stężenia we krwi i nasilać jej działania niepożądane; jeżeli epirubicyna przyjmowana jest przed paklitakselem lub docetakselem nie obserwuje się zmian jej farmakokinetyki. Klirens (szybkość eliminacji) paklitakselu może być zmniejszony przez epirubicynę. Możliwe także interakcje epirubicyny z interferonem i chininą. Stosowanie leków potencjalnie kardiotoksycznych (fluorouracyl, cyklofosfamid, cisplatyna, taksoidy) lub leków działających na serce (np. antagonistów wapnia) a także równoległa lub wcześniejsza radioterapia śródpiersia wymaga monitorowania czynności serca przez cały okres leczenia epirubicyną, ze względu na zwiększone ryzyko wystąpienia zaburzeń czynności serca. Zaburzenia czynności wątroby wywołane przez równolegle stosowanie innych leków potencjalnie hepatotoksycznych (np. metotreksat) mogą wpływać na skuteczność działania preparatu i nasilać jego działania niepożądane. Nie zaleca się stosowania preparatu równolegle ze szczepionkami zawierającymi żywe drobnoustroje; istnieje ryzyko wystąpienia uogólnionej choroby poszczepiennej, która może spowodować zgon.

Jakie działania niepożądane mogą wystąpić?

Jak każdy lek, również Epimedac może powodować działania niepożądane, chociaż nie wystąpią one u wszystkich chorych stosujących ten preparat. Pamiętaj, że oczekiwane korzyści ze stosowania leku są z reguły większe, niż szkody wynikające z pojawienia się działań niepożądanych. Działania niepożądane zależą od dawki i mogą nasilać się wraz z dawką skumulowaną. W przypadku leczenia nowotworów epirubicyną w skojarzeniu z innymi lekami, które uszkadzają DNA zwiększa się ryzyko wystąpienia białaczki wtórnej. Możliwe zahamowanie czynności szpiku kostnego obejmujące (w większości przemijające) zaburzenia hematologiczne: niedokrwistość, małopłytkowość, leukopenię (zmniejszenie liczby krwinek białych [leukocytów] w morfologii krwi), neutropenię (zmniejszenie liczby granulocytów obojętnochłonnych [neutrofilów] w morfologii krwi) oraz zakażenia (może wystąpić: gorączka, zapalenie płuc, sepsa, wstrząs septyczny). Działanie kardiotoksyczne preparatu występuje rzadko i obejmuje: zaburzenia rytmu serca, zmiany w zapisie EKG, kardiomiopatię, nieodwracalną zastoinową niewydolność serca (objawy: duszność, obrzęk płuc, obrzęki nóg, powiększenie serca i wątroby, skąpomocz, wodobrzusze, wysięk opłucnowy, rytm cwałowy), częstoskurcz komorowy, zmniejszenie częstotliwości rytmu serca, blok przedsionkowo–komorowy, blok odnogi pęczka Hisa. Mogą wystąpić: nudności, wymioty, zapalenie błon śluzowych, nadmierna pigmentacja błony śluzowej jamy ustnej, uczucie palenia, ból i owrzodzenia, krwawienia z przewodu pokarmowego, biegunka, anoreksja, odwodnienie, złe samopoczucie, osłabienie, dreszcze, gorączka. Możliwe: odwracalne zaburzenia czynności wątroby (zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych AST, ALT), odwracalne łysienie, choroby paznokci, zapalenie spojówek i/lub rogówki, łzawienie, nagłe zaczerwienienie twarzy, zakrzepowe zapalenie żył (sporadycznie zatorowość płucna i przypadki zgonu), zapalenie żył, zwiększenie stężenia kwasu moczowego we krwi, brak miesiączki, zaburzenia spermatogenezy, skórne reakcje nadwrażliwości (wysypka, świąd, pokrzywka, odczyn w miejscu podania), a także, sporadycznie możliwe niebezpieczne reakcje anafilaktyczne (obrzęk naczynioruchowy mogący utrudniać oddychanie, wstrząs anafilaktyczny). Epirubicyna nasila reakcję tkanek na napromienianie; po podaniu leku może wystąpić odczyn zapalny skóry w miejscu wcześniej napromienianym. Epirubicyna może powodować czerwone zabarwienie moczu przez 1–2 dni. Po podaniu dopęcherzowym może wystąpić chemiczne zapalenie pęcherza moczowego.