Selmet (metoprolol (winian metoprololu)) – tabl. powl.

Co to jest Selmet?

Lek z grupy beta-blokerów powodujący zmniejszenie częstotliwości rytmu serca i siły jego skurczu oraz obniżenie ciśnienia tętniczego.

Co zawiera i jak działa Selmet?

Substancją czynną preparatu jest metoprolol. Jest to substancja należąca do grupy leków zwanych beta-blokerami (inna stosowana nazwa to beta-adrenolityki). Działanie tych leków polega na zablokowaniu pewnego typu receptorów, nazywanych receptorami adrenergicznymi typu beta. Receptory adrenergiczne występują na powierzchni komórek nerwowych, mięśniowych lub gruczołowych w licznych tkankach i narządach. W warunkach fizjologicznych pobudzane są przez uwalnianą po aktywacji współczulnego układu nerwowego adrenalinę lub noradrenalinę. Farmakologiczne zablokowanie receptorów beta uniemożliwia ich pobudzenie, a przez to ogranicza skutki działania adrenaliny czy noradrenaliny na tkanki docelowe posiadające receptory beta. Adrenalina powoduje zwiększenie częstotliwości rytmu serca oraz skurcz obwodowych naczyń krwionośnych. Działanie metoprololu, podobnie jak innych leków z tej grupy, prowadzi do zmniejszenia częstotliwości rytmu serca i siły jego skurczu, zmniejszenia objętości wyrzutowej oraz do obniżenia ciśnienia tętniczego. Metoprolol charakteryzuje się wybiórczością w stosunku do receptorów beta 1. Działanie selektywne w stosunku do receptorów beta 1 w sercu zmniejsza ryzyko występowania działań niepożądanych związanych z obwodowym działaniem leku (np. ryzyko zwężenia dróg oddechowych związane z blokowaniem receptorów beta 2 w mięśniach gładkich oskrzeli). W większych dawkach metoprolol może jednak działać również na receptory beta 2.

Kiedy stosować Selmet?

Preparat jest wskazany u dorosłych w leczeniu: · nadciśnienia tętniczego · dławicy piersiowej · tachyarytmii (zaburzeń rytmu serca z przyspieszoną czynnością serca), zwłaszcza częstoskurczu nadkomorowego a także: · aby zapobiegać zgonowi z przyczyn sercowych i ponownemu zawałowi serca po przebytej ostrej fazie zawału serca · aby zapobiegać napadom migreny.

Kiedy nie stosować tego preparatu?

Niestety, nawet jeżeli istnieją wskazania do stosowania preparatu, nie zawsze można go stosować. Nie możesz stosować preparatu jeżeli jesteś uczulony (wykazujesz nadwrażliwość) na którykolwiek składnik preparatu lub na inne leki z grupy beta-blokerów. Nie możesz także stosować preparatu jeżeli występuje u Ciebie: · blok przedsionkowo-komorowy II lub III stopnia · niestabilna lub ostra, niewyrównana niewydolność serca (obrzęk płuc, zaburzony przepływ krwi lub niedociśnienie tętnicze) wymagająca stałego lub okresowego stosowania preparatów zwiększających siłę skurczu mięśnia sercowego (leki aktywujące receptory beta-adrenergiczne) · objawowa i klinicznie istotna bradykardia (częstotliwość rytmu serca mniejsza niż 50 uderzeń na minutę) · wstrząs kardiogenny · zespół chorego węzła zatokowego · ciężka choroba tętnic obwodowych · niedociśnienie tętnicze (ciśnienie skurczowe poniżej 90 mm Hg) · ciężka astma oskrzelowa lub POChP (przewlekła obturacyjna choroba płuc) · kwasica metaboliczna · nieleczony guz chromochłonny nadnerczy · blok zatokowo-przedsionkowy wyższego stopnia · podejrzenie zawału serca i częstotliwość rytmu serca mniejsza niż 50 uderzeń na minutę, odstęp PQ w zapisie EKG dłuższy niż 0,24 s lub ciśnienie skurczowe mniejsze niż 100 mm Hg a także, · przeciwwskazane jest (z wyjątkiem oddziałów intensywnej terapii) dożylne przyjmowanie leków blokujących kanały wapniowe, takich jak werapamil lub diltiazem lub innych leków o działaniu przeciwarytmicznym (jak dizopiramid). Preparatu nie wolno stosować w ciąży o ile w opinii lekarza nie jest to bezwzględnie konieczne. Preparat jest przeciwwskazany w okresie karmienia piersią.

Kiedy zachować szczególną ostrożność stosując Selmet?

Niektóre choroby i inne okoliczności mogą stanowić przeciwwskazanie do stosowania lub wskazanie do zmiany dawkowania preparatu. W pewnych sytuacjach może okazać się konieczne przeprowadzanie określonych badań kontrolnych. Osoby ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia skurczu oskrzeli powinny zachować szczególną ostrożność. U chorych na astmę oskrzelową lub inne choroby obturacyjne dróg oddechowych może wystąpić zwiększenie oporu w drogach oddechowych. Konieczne może być dodatkowe przyjmowanie lub zwiększenie dawki stosowanych leków rozszerzających oskrzela, zgodnie z zaleceniami lekarza. Chorzy na cukrzycę powinni zachować ostrożność ponieważ metoprolol może wpływać na kontrolę stężenia glukozy we krwi oraz maskować objawy hipoglikemii (zmniejszenia stężenia glukozy we krwi), takie jak uczucie kołatania serca, zwiększenie częstotliwości rytmu serca czy pocenie się. Należy kontrolować stężenie glukozy we krwi. W razie potrzeby lekarz dostosuje dawkowanie leków przeciwcukrzycowych. W okresie stosowania preparatu możliwe jest nasilenie zaburzeń przewodzenia przedsionkowo komorowego (ryzyko wystąpienia bloku przedsionkowo-komorowego). Należy zachować szczególną ostrożność u chorych z blokiem przedsionkowo-komorowym I stopnia. Preparat może nasilać objawy chorób naczyń obwodowych. U chorych z guzem chromochłonnym nadnerczy przed rozpoczęciem stosowania preparatu oraz w trakcie jego stosowania konieczne jest leczenie mające na celu zablokowanie receptorów alfa-adrenergicznych. Należy zachować ostrożność stosując preparat u chorych na dławicę naczynio-skurczową (Prinzmetala); możliwe zwiększenie częstości występowania i nasilenie bólów dławicowych. Preparat może także maskować objawy nadczynności tarczycy. Należy zachować ostrożność podczas stosowania preparatu u chorych ze stwierdzoną nadczynnością tarczycy lub jej podejrzeniem. W tej grupie chorych należy monitorować czynność serca i stężenie hormonów tarczycy. Jeżeli planujesz jakikolwiek zabieg wymagający znieczulenia koniecznie poinformuj lekarza o stosowaniu leku z grupy beta-blokerów. Zwykle w takiej sytuacji nie jest zalecane przerywanie leczenia, ale decyzję podejmie lekarz. Nie należy nagle przerywać stosowania preparatu. Jeżeli wymagane jest zaprzestanie leczenia należy stopniowo (zwykle w okresie co najmniej 2. tygodni) zmniejszać dawkę, ściśle według zaleceń lekarza. Nagłe zaprzestanie leczenia metoprololem może prowadzić do nasilenia objawów niewydolności serca a także do wystąpienia zawału serca i nagłego zgonu. Preparat może zwiększać wrażliwość na alergeny i nasilać reakcje anafilaktyczne oraz powodować zmniejszenie skuteczności działania stosowanej w takich przypadkach adrenaliny. Przed rozpoczęciem stosowania preparatu u osób chorych na łuszczycę lekarz rozważy stosunek korzyści do ryzyka i w każdym przypadku indywidualnie podejmie decyzję czy można rozpocząć leczenie metoprololem. Leki z grupy beta-blokerów mogą zaostrzać objawy łuszczycy lub powodować jej wystąpienie. Ze względu na brak wystarczającego doświadczenie klinicznego należy zachować ostrożność u chorych z niewydolnością serca oraz: · niestabilną niewydolnością serca (klasa IV według NYHA) · zawałem serca lub niestabilną dławicą piersiową w ciągu ostatnich 28 dni · zaburzeniami czynności nerek · zaburzeniami czynności wątroby · po 80. roku życia · przed 40. rokiem życia · wadami zastawek powodującymi istotne zaburzenia hemodynamiczne · kardiomiopatią przerostową ze zwężeniem drogi odpływu z lewej komory serca · podczas lub po operacji kardiochirurgicznej przebytej w ciągu 4 miesięcy przed rozpoczęciem stosowania preparatu. W przypadku nasilającej się bradykardii należy skonsultować się z lekarzem, który w razie potrzeby zaleci zmniejszenie dawki lub całkowite zaprzestanie stosowania preparatu. Nie wolno stosować preparatu u chorych z nieleczoną zastoinową niewydolnością serca. Przed rozpoczęciem stosowania preparatu konieczne jest wyrównanie istniejącej niewydolności serca. Równolegle stosowanie preparatu i glikozydów naparstnicy (np. digoksyna) wymaga zachowania ostrożności, ponieważ oba leki hamują przewodzenie przedsionkowo-komorowe. Mogą też wystąpić łagodne zaburzenia krążenia (zawroty głowy, rzadkoskurcz, skłonność do zapaści). W okresie stosowania preparatu możliwe jest wystąpienie zaburzeń wydzielania łez, suchości oczu niekiedy ze współistniejącą wysypką skórną. Jeżeli wystąpią działania niepożądane ze strony oczu należy skonsultować się z lekarzem. Czy ten preparat ma wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów? Preparat może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń/maszyn. Preparat może powodować zawroty głowy, uczucie zmęczenia lub inne objawy, które mogą upośledzać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń/maszyn. Działanie takie może wystąpić zwłaszcza na początku leczenia, podczas zwiększania dawki, w przypadku zmiany preparatu na inny lek oraz jeżeli w okresie leczenia spożywany jest alkohol.

Dawkowanie preparatu Selmet

Preparat ma postać tabletek do stosowania doustnego. Preparat należy przyjmować na czczo. Nie przekraczaj zaleconych dawek ponieważ nie zwiększy to skuteczności działania leku a może zaszkodzić Twojemu zdrowiu i życiu. Jeżeli masz jakiekolwiek wątpliwości dotyczące stosowania preparatu skonsultuj się z lekarzem. Dawkowanie indywidualnie ustali lekarz; poniżej przedstawiono zwykle zalecane dawkowanie. Dawka maksymalna wynosi 400 mg na dobę. Dorośli: Nadciśnienie tętnicze: początkowo 100 mg na dobę; w razie konieczności lekarz zwiększy dawkę do 200 mg na dobę przyjmowanych w dawce pojedynczej lub w dawkach podzielonych; może też dołączyć inny lek przeciwnadciśnieniowy. Dławica piersiowa: 50–100 mg 2 razy na dobę. W razie konieczności lekarz może zwiększyć dawkę lub dołączyć inne leki stosowane w leczeniu choroby wieńcowej. Tachyarytmie: 100–200 mg na dobę; w razie konieczności lekarz może zwiększyć dawkę. Profilaktyka zgonu z przyczyn sercowych i ponownego zawału serca po przebytej ostrej fazie zawału: doustne podawanie zostanie rozpoczęte 15 min po ostatnim dożylnym podaniu metoprololu, doustnie stosuje się 50 mg co 6 godzin przez 48 godzin, następnie 100 mg 2 razy na dobę. Zapobieganie napadom migreny: 50–100 mg 2 razy na dobę. Nie ma konieczności dostosowywania dawki u chorych z zaburzeniami czynności nerek. U chorych z ciężką niewydolnością wątroby (np. z zespoleniem żyły wrotnej z żyłą główną dolną) lekarz rozważy zastosowanie zmniejszonej dawki. Nie ma wystarczających danych dotyczących stosowania preparatu u osób po 80. roku życia. Należy zachować szczególną ostrożność podczas zwiększania dawki. U chorych w podeszłym wieku może dojść do znacznej bradykardii i/lub nadmiernego spadku ciśnienia tętniczego. Dzieci: Nie należy stosować preparatu u dzieci ze względu na brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania preparatu w tej grupie wiekowej.

Czy można stosować Selmet w okresie ciąży i karmienia piersią?

W okresie ciąży nie stosuj żadnego leku bez konsultacji z lekarzem! Bardzo ważne jest, aby przed zastosowaniem jakiegokolwiek leku w okresie ciąży lub w okresie karmienia piersią skonsultować się z lekarzem i wyjaśnić ponad wszelką wątpliwość potencjalne zagrożenia i korzyści związane ze stosowaniem danego leku. Jeżeli jesteś w ciąży lub planujesz ciążę poinformuj o tym lekarza przepisującego receptę na ten lek. Metoprolol może mieć szkodliwy wpływ na przebieg ciąży, rozwój płodu i noworodka. Preparatu nie wolno stosować w ciąży o ile w opinii lekarza nie jest to bezwzględnie konieczne. Tylko lekarz może ocenić stosunek ryzyka do korzyści w Twoim przypadku. Jeżeli lekarz uzna stosowanie preparatu za bezwzględnie konieczne zaleci zachowanie odpowiednich środków ostrożności i konieczne badania kontrolne. Nie należy stosować preparatu w okresie karmienia piersią.

Czy mogę stosować równolegle inne preparaty?

Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych ostatnio lekach, również o tych, które są wydawane bez recepty. U osób przyjmujących beta-blokery, dożylne podawanie leków blokujących kanały wapniowe, takich jak werapamil lub diltiazem lub innych leków przeciwarytmicznych, takich jak np. dizopiramid jest przeciwwskazane. Należy zachować ostrożność jeżeli preparat jest stosowany równolegle z antagonistami wapnia (preparaty doustne) z grupy werapamilu czy diltiazemu lub z lekami przeciwarytmicznymi – ryzyko zmniejszenia częstotliwości rytmu serca i siły jego skurczu, nasilenia zaburzeń przewodzenia w sercu oraz ryzyko wystąpienia znacznego niedociśnienia tętniczego. Należy obserwować chorego pod kątem wystąpienia ww. działań niepożądanych. U chorych z zaburzeniami czynności serca równoległe stosowanie metoprololu i antagonistów wapnia jest przeciwwskazane. Należy unikać stosowania preparatu z: · barbituranami (np. pentobarbital) · propafenonem – ryzyko zwiększenia stężenia metoprololu we krwi i nasilenia jego działań niepożądanych · antagonistami wapnia z grupy dihydropirydyny (np. nifedypina, amlodypina, felodypina, lacydypina, nikardypina, nimodypina, nitrendypina) – ryzyko niedociśnienia tętniczego i nasilenia objawów u chorych z niewydolnością serca; w razie potrzeby lekarz dostosuje dawkowanie · lekami przeciwarytmicznymi klasy I (jak np. chinidyna, dizopiramid, lidokaina, fenytoina, flekainid, propafenon) lub amiodaronem – ryzyko nasilenia zburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego i ciężkich zaburzeń rytmu serca oraz znacznego zmniejszenia siły skurczu mięśnia sercowego; nie stosować u chorych z zaburzeniami czynności lewej komory, z zespołem chorego węzła zatokowego lub zaburzeniami przewodzenia przedsionkowo-komorowego · indometacyną i innymi niesteroidowymi lekami przeciwzapalnymi – przeciwnadciśnieniowe działanie beta-blokerów, w tym metoprololu, może ulec osłabieniu · preparatami mającymi wpływ na aktywność układu enzymatycznego cytochromu P450 (a konkretnie na izoenzym 2D6) – ryzyko zmiany stężenia metoprololu we krwi; do tych preparatów należą między innymi: niektóre leki przeciwdepresyjne takie jak paroksetyna, fluoksetyna, sertralina czy bupropion, leki przeciwpsychotyczne (tiorydazyna, chlorpromazyna, trifluopromazyna, chloroprotyksen), leki przeciwarytmiczne (takie jak propafenon, chinidyna, amiodaron), leki przeciwwirusowe (takie jak rytonawir), leki przeciwhistaminowe (takie jak difenhydramina) a także hydroksychlorochina, terbinafina (lek przeciwgrzybiczy), cymetydyna, ryfampicyna, celekoksyb, hydralazyna; w razie konieczności zastosowania tych preparatów lekarz dostosuje dawkowanie metoprololu · difenhydraminą (lek przeciwhistaminowy stosowany przeciwalergicznie) – możliwe nasilenie działania metoprololu · glikozydami naparstnicy – ryzyko nasilenia zburzeń przewodzenia przedsionkowo-komorowego oraz zmniejszenia częstotliwości rytmu serca (bradykardii) · adrenaliną – ryzyko nadciśnienia/niedociśnienia tętniczego i zmniejszenia częstotliwości rytmu serca (może wystąpić jeżeli dojdzie do naczyniowego podania leków miejscowo znieczulających zawierających adrenalinę); przed wykonaniem znieczulenia koniecznie należy poinformować lekarza o stosowaniu leku z grupy beta-blokerów · noradrenaliną – ryzyko nadciśnienia tętniczego i przełomu nadciśnieniowego · chinidyną – ryzyko zwiększenia stężenia metoprololu we krwi i nasilenia jego działań niepożądanych · lekami blokującymi zwoje współczulne (np. trimetafan); stan chorego wymaga uważnego monitorowania · innymi beta-blokerami (w tym stosowanymi miejscowo, takimi jak np. tymolol zawarty w kroplach do oczu stosowanych w leczeniu jaskry) – ryzyko nasilenia ogólnoustrojowego działania preparatu; w przypadku stosowania takiego leczenia skojarzonego chory powinien pozostawać pod ścisłą kontrolą lekarza · inhibitorami monoaminooksydazy (inhibitory MAO) takimi jak selegilina czy moklobemid z powodu ryzyka zmniejszenia częstotliwości rytmu serca i nasilenia działania przeciwnadciśnieniowego oraz ryzyka wystąpienia niebezpiecznego dla życia przełomu nadciśnieniowego; konieczne monitorowanie ciśnienia tętniczego i częstotliwości rytmu serca · lekami przeciwnadciśnieniowymi i innymi lekami mogącymi obniżać ciśnienie tętnicze (np. nitrogliceryna i inne azotany, leki przeciwdepresyjne, barbiturany, pochodne fenotiazyny, baklofen, amifostyna) – ryzyko nasilenia działania przeciwnadciśnieniowego i niedociśnienia tętniczego · lekami przeciwnadciśnieniowymi o ośrodkowym mechanizmie działania, takimi jak np. rezerpina, klonidyna, metylodopa, moksonidyna, rylmenidyna, guanfacyna – ryzyko zmniejszenia częstotliwości rytmu serca oraz wystąpienia zaburzeń przewodzenia w sercu (nagłe przerwanie stosowania tych leków w okresie stosowania beta-blokera może powodować znaczny wzrost ciśnienia tętniczego i stanowić zagrożenie życia) · klonidyną – jeżeli klonidyna jest stosowana równolegle z beta-blokerem i konieczne jest zaprzestanie leczenia należy najpierw przerwać leczenie beta-blokerem na kilka dni przed przerwaniem stosowania klonidyny (nagłe przerwanie stosowania klonidyny w okresie stosowania beta-blokera może powodować znaczny wzrost ciśnienia tętniczego i stanowić zagrożenie życia) · ergotaminą – możliwy nasilony wpływ na krążenie obwodowe · parasympatykomimetykami – ryzyko wystąpienia długo utrzymującej się bradykardii · lekami sympatykomimetycznymi – istnieje ryzyko znacznego zwiększenia ciśnienia tętniczego; możliwy także wpływ na działanie beta2-mimetyków odpowiedzialnych za rozszerzenie oskrzeli · preparatami stosowanymi do znieczulenia ogólnego – może dojść do nasilenia bradykardii i znacznego niedociśnienia tętniczego (koniecznie należy poinformować lekarza anestezjologa o stosowaniu leku z grupy beta-blokerów) · insuliną i doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi – możliwe zaburzenie kontroli stężenia glukozy we krwi; beta-blokery, w tym metoprolol, mogą maskować objawy hipoglikemii; należy kontrolować stężenie glukozy we krwi; konieczne może być dostosowanie dawkowania leków przeciwcukrzycowych · alfa-adrenolitykami, takimi jak prazosyna, tamsulozyna, terazosyna lub doksazosyna – ryzyko znacznego niedociśnienia ortostatycznego po przyjęciu pierwszej dawki tych leków · floktafeniną – w przypadku wystąpienia wstrząsu indukowanego przez floktafeninę możliwe nasilenie objawów · preparatami zwiotczającymi mięśnie szkieletowe – nasilenie blokady przewodzenia nerwowo-mięśniowego; konieczne monitorowanie ciśnienia tętniczego i odpowiednie dostosowanie dawkowania leków przeciwnadciśnieniowych przez lekarza · lidokainą – metoprolol może powodować zmniejszenie wydalania lidokainy · meflochiną – ryzyko zmniejszenia częstotliwości rytmu serca. Skuteczność działania adrenaliny w leczeniu objawów reakcji anafilaktycznych może ulec osłabieniu u osób przyjmujących leki z grupy beta-blokerów. Preparaty zobojętniające sok żołądkowy mogą powodować zwiększenie stężenia metoprololu we krwi. Metoprolol może nasilać i przedłużać działanie spożytego alkoholu.

Jakie działania niepożądane mogą wystąpić?

Jak każdy lek, również Selmet, może powodować działania niepożądane, chociaż nie wystąpią one u wszystkich chorych stosujących ten preparat. Pamiętaj, że oczekiwane korzyści ze stosowania leku są z reguły większe, niż szkody wynikające z pojawienia się działań niepożądanych. Bardzo często zmniejszenie ciśnienia tętniczego i niedociśnienie ortostatyczne (rzadko z omdleniami), uczucie zmęczenia. Często: bóle i zawroty głowy, zmniejszenie częstotliwości rytmu serca (bradykardia), zaburzenia równowagi (rzadko połączone z omdleniem), kołatanie serca, zimne dłonie i stopy, duszność wysiłkowa, nudności, biegunka, zaparcia, bóle brzucha. Niezbyt często możliwe: zwiększenie masy ciała, depresja, zaburzenia koncentracji, senność, bezsenność, koszmary senne, zaburzenia czucia takie jak uczucie mrowienia i drętwienia (parestezje), zaostrzenie objawów niewydolności serca, blok przedsionkowo-komorowy I stopnia, wstrząs kardiogenny, ból w okolicy serca, skurcz oskrzeli, wymioty, wysypka, pokrzywka podobna do łuszczycy, nasilenie potliwości, kurcze mięśni, obrzęki. Rzadko: nasilenie utajonej cukrzycy, nerwowość, niepokój, zaburzenia widzenia, suchość oczu, zapalenie spojówek, zaburzenia rytmu serca, zaburzenia przewodzenia w sercu, nieżyt błony śluzowej nosa, suchość w ustach, zaburzenia czynności wątroby, łysienie, zaburzenia funkcji seksualnych. Bardzo rzadko: małopłytkowość (zmniejszenie liczby płytek krwi), leukopenia (zmniejszenie liczby krwinek białych), zapominanie/osłabienie pamięci, stany splątania, zmiany nastroju, omamy, zaburzenia słuchu, szumy uszne, nasilenie objawów chromania przestankowego lub zespołu Raynauda, nasilenie objawów chorób naczyń obwodowych (możliwa martwica), zaburzenia smaku, zapalenie wątroby, nadwrażliwość na światło, zaostrzenie objawów łuszczycy, zmiany skórne podobne do łuszczycy, bóle stawów, osłabienie mięśni. Beta-blokery mogą maskować objawy hipoglikemii oraz nadczynności tarczycy.